Van comfort naar groei

Comfortzone, groeizone en paniekzone

Je zal regelmatig is het een vier, een zeven of tien voorbij horen komen tijdens dit traject. In deze ‘les’ wordt uitgelegd wat daarmee wordt bedoelt.

Als je gewend bent om je aan te passen aan je omgeving en/of vooral niet het hoofd boven het maaiveld uit te steken, dan kan het onderzoeken naar waar je goed in bent, wat je wilt en wat je nog mag leren soms onnatuurlijk aanvoelen. Dat hoort erbij, als het een beetje oncomfortabel voelt en schuurt zit je op de rand van je comfortzone en op de rand van de groeizone. Op dat stukje kan je overstappen naar de groei of terug stappen naar de comfort. Wat je ook kiest beide hebben een gevolg.

De groeizone

In de groeizone ben je je nog bewust van wat je doet. Je leert iets, het gaat nog niet automatisch, het is spannend, maar is nog wel oké. Wel oké is het gevoel dat je iets doet wat niet vanzelf gaat, maar wanneer het niet lukt je niet direct wilt verdwijnen, denkt dat je je baan verliest of door de mand bent gevallen. Ik noem dat de vier, (met een uitschieter naar vijf/zes). We proberen vooral in deze fase te blijven, omdat je hier echt van leert.

Onder de vier val je in slaap

Blijf je veilig in je comfortzone zitten, onder de vier, dan is alles heel comfortabel. Als je daar in blijft hangen, loop je leeg, sukkel je in slaap. De comfortzone (één, twee, drie) is een situatie die angstneutraal, veilig en dus risicovrij voor je is. Je doet precies wat je kan, maar van iets nieuws of een uitdaging is geen sprake (meer). Als je werk zo routinematig is geworden dat je heel veel in deze zone zit twijfel je meestal of je nog wel op de goede plek zit en voel je je uitgeblust. Je motivatie kan je vaker niet, dan wel vinden.

Voorbij de zes

Ga je iets aan waarbij je twijfelt of je dat echt wel kan, of dat als dit niet lukt je een veeg uit de pan kan krijgen (vooral van jezelf) dan mag je alert zijn. Het gevoel van niet kunnen, zweten een verhoogde hartslag, rode wangen, dan ga je naar de paniek zone. Meestal zit je dan ver voorbij de vier en ben je op weg naar de paniekzone, een zeven. Bijvoorbeeld voor een zaal met een grote groep collega’s een presentatie geven terwijl je het eigenlijk nog steeds een beetje spannend vindt om voor een kleine groep onbekenden te staan. Op zich is daar niets mis mee, je moet soms echt even dingen uitproberen om te ontdekken of je te ver ging of dat het wel oké was. Je mag je alleen wel realiseren dat een ‘zeven’ actie voor flink wat prikkels zorgt die je stresslevel doen stijgen. Zelfzorg na een ‘zeven’ is daarom nodig, zo kom je weer in de vier uit, sla je dat over dan zit je constant op een hoger leven en dat zorgt op den duur voor negatieve stress. Hoe je herkent waar jouw groeizone zit en wat voor jou de juiste zelfzorg is een thema wat blijvend aandacht mag hebben.

De paniekzone

We denken vaak dat we er niet zitten, maar de paniekzone is misschien wel de zone waar we heel veel meer in zitten dan goed voor ons is. Het is alleen zo ‘gewoon’ geworden dat we denken dat dat hoort als je iets wil bereiken, als je erbij wil horen en daarmee goed functioneren op je werk. De paniekzone (acht, negen en tien) voelt als je er bewust van bent erg ongemakkelijk en onzeker. (Een TedX doen, terwijl je weinig voor groepen een inspirerend verhaal hebt gehouden). Eigenlijk wil je een ‘tien’ actie echt niet doen, je maakt je zorgen over wat anderen van je vinden. Dus als het dan toch moet, dan ook maar zo snel mogelijk. Met te bewijzen dat je het ‘kunt’ hoop je dat het rotgevoel snel over zal gaan. Probleem is dat je er niet van leert. Je gaat voorbij aan het moment en de beleving. Je hebt geen idee welke strategieën je hebt toegepast en welke vaardigheden je hebt gebruikt om te zorgen dat het een succes werd of waardoor het mis ging. Ook je stresssysteem schiet volop aan, waardoor je denkt dat je de hele wereld aan kan, maar je logisch denken juist verdwijnt en het meestal niet gaat zoals je zou willen.

Opdrachten

De volgende vragen mag je beantwoorden in je werkboek:

  • Bij het vergroten van je comfortzone stretch je als het ware je hersenen. Wat je anderhalf jaar geleden nog spannend vond, kan inmiddels tot je comfortzone behoren. Wat zou nú iets zijn dat je wel graag zou willen doen, of kunnen, maar nog niet doet? Bijvoorbeeld op het podium staan, een bepaald gesprek of een confrontatie aangaan, een verre reis maken? Hoe zou je dit kunnen aanpakken, zodat je ook tot resultaten kan komen? Schrijf in je werkboek je eerste gedachten op. Er is geen goed of fout, het is jouw reis en dit is pas het begin. Denk niet te moeilijk na, maar wat er aan gedachten voorbij komt.
  • In de groeizone ga je nieuwe lijntjes leggen in je brein. Dit gaat met vallen en opstaan, het geeft niet als je valt, als je maar weer wilt opstaan. Hoe je dat doet komt in dit traject aan de orde. Wat kenmerkt jou eigenlijk als persoon, ben je bijvoorbeeld eerder voorzichtig of meer roekeloos? Wat wil je absoluut vermijden? Wat zou je graag moeiteloos kunnen? Is er iets wat je te binnen schiet, dan kan je het hieronder opschrijven. Heb je nog geen antwoorden is dat ook goed. Dat komt dan later in het traject (denk om de vier).
  • Hoe ga je je houden aan de afspraken die je tijdens het traject met jezelf maakt? Op de rand van de comfortzone en groeizone bewegen kan soms lastig zijn waardoor je graag op oude strategieën terug valt. Hoe ga je reflectiemomenten organiseren en heb je al een idee wat of wie jou kan helpen om te spiegelen of wat je zou willen doen als je je comfortzone induikt of juist de andere kant naar de ‘tien’ doorschiet?

× Stuur een bericht